Hoe geef je levensbeschouwing en zingeving vorm in een ontzuilende samenleving?

Religie en levensbeschouwing zijn niet verdwenen uit de samenleving, maar van vorm veranderd. Juist daardoor wordt de vraag urgenter hoe scholen jongeren helpen om betekenis te geven aan wat ze meemaken, tegenkomen en onderzoeken. Waar vroeger kerk, zuil of schoolidentiteit vaak vanzelf een kader boden, groeit nu een werkelijkheid waarin tradities naast elkaar bestaan, vervloeien of juist op afstand zijn komen te staan. Dat vraagt om een andere benadering van onderwijs. Niet alleen kennis van religieuze tradities blijft van belang, maar ook het vermogen om religieuze, morele en existentiële vragen in de wereld te herkennen. De centrale gedachte in dit gesprek is dat levensbeschouwelijk onderwijs niet (alleen) moet blijven steken in abstracte “zinvragen”, maar concreet, onderzoekend en wereldgericht moet zijn. Bij objecten, verhalen, rituelen, gemeenschappen en ervaringen kunnen leerlingen leren zien wat anders onzichtbaar blijft. Tegelijk klinkt er een pleidooi voor vakmatige scherpte. Levensbeschouwing is geen restcategorie voor vrije meningsvorming, maar een kennisgebied met eigen perspectieven, taal en didactiek. In een ontzuilende en diverse samenleving ontstaat zo niet minder, maar juist meer reden om dit vak opnieuw te doordenken: als plek waar kennis, oriëntatie en gesprek samenkomen. Over deze thematiek spreek ik met: Markus Davidsen , universitair docent godsdienstsociologie aan het Leids Centrum for Religiewetenschap aan de Universiteit Leiden en projectleider curriculumwerk van LERVO (Expertisecentrum Levensbeschouwing en Religie in het Voortgezet Onderwijs). Kevin Reuter , docent op een middelbare school in Helmond en bestuurslid van de VDLG . Gijs van Gaans , docentopleider en vakdidacticus verbonden aan ICLON in Leiden en de ILO in Amsterdam, daarnaast docent geschiedenis aan de Fontys Hogeschool in Tilburg. Ook is hij lid van de curriculumwerkgroep van LERVO. Een aantal kernbevindingen: ✦ Ontzuiling betekent niet dat religie verdwijnt, maar dat betrokkenheid diffuser, diverser en minder vanzelfsprekend wordt. Daardoor moeten scholen nieuwe manieren vinden om religie en zingeving zichtbaar en bespreekbaar te maken. ✦ De sprekers pleiten voor levensbeschouwelijk onderwijs dat niet alleen draait om persoonlijke meningen, maar ook om krachtige, disciplinaire kennis. Leerlingen moeten leren kijken met begrippen en perspectieven die thuis vaak niet vanzelf worden aangereikt. ✦ Abstracte modellen rond “zinvragen” blijken voor veel leerlingen te ver weg. Concreet werken met objecten, praktijken, verhalen en onderzoek sluit beter aan bij hun nieuwsgierigheid en ervaring. ✦ De perspectiefgerichte benadering biedt een gemeenschappelijke taal voor curriculumontwikkeling. Daarmee proberen de betrokkenen verschillende visies binnen het vak te verbinden zonder de eigenheid van het vak te verliezen. ✦ Levensbeschouwelijk onderwijs raakt aan actuele thema’s als polarisatie, prestatiedruk, identiteit en verbondenheid. Het vak kan leerlingen helpen om niet alleen zichzelf, maar ook de wereld en hun verhouding daartoe beter te verstaan. Deze aflevering maak ik samen met de Vereniging van Docenten Levensbeschouwing en Godsdienst (VDLG). Meer lezen over dit onderwerp? Hieronder een lijst met boeken, sites, publicaties en tips! Religieuze geletterdheid als krachtige kennis Bezoek hier het expertisecentrum levensbeschouwing en religie (LERVO) Religie, levensbeschouwing en burgerschap op school Nieuwe werelden openen: perspectieven op levensbeschouwing en religie Knowledge, judgement and the curriculum: On the past, present and future of the idea of the Practical Interview met Markus Altena Davidsen over LERVO Meer over perspectiefgericht onderwijs vind je hier Bronnen van zin: perspectieven op religieuze verschijnselen Bekijk ons gesprek eens op YouTube! Tijdstempels 00:03 – Introductie gasten 01:27 – Inspiratieboeken curriculum 02:33 – Relevantie van religie 04:17 – Vloeibare religie 05:45 – Onderwijs verandering 07:17 – Groeiende diversiteit 09:26 – Andere zingeving 14:26 – Historische trends 16:28 – Curriculumontwikkeling nu 17:57 – Perspectiefbenadering uitgelegd 22:32 – Leerlingenonderzoek religie 25:48 – Motivatie betekenis 31:16 – Abstracte zinvragen 37:50 – Toekomst vakgebied Het bericht Hoe geef je levensbeschouwing en zingeving vorm in een ontzuilende samenleving? verscheen eerst op Tjipcast .

You can listen to Hoe geef je levensbeschouwing en zingeving vorm in een ontzuilende samenleving? online on Radio and Podcast. Open the player on this page to stream the available audio.

Hoe geef je levensbeschouwing en zingeving vorm in een ontzuilende samenleving? is an episode from Tjipcast by Tjip de Jong.

The episode duration depends on the source podcast feed and may not always be available.

This episode was published on Mar 10, 2026.

Yes. Use the heart button on the episode page to add it to your favorite episodes list.

Yes. This page shows related episodes from Tjipcast when more episodes are available from the podcast feed.